LVO vraagt aandacht onderwijsvoorzieningen (kleinere) gemeenten

Het landschap van de onderwijshuisvesting is in de afgelopen jaren drastisch veranderd. Dit stelt gemeenten en schoolbesturen voor een gezamenlijke opgave opnieuw na te denken over zaken als vervangende nieuwbouw en levensduur verlengende maatregelen.

Om te zorgen dat deze ontwikkelingen aansluiting vinden bij de realiteit heeft het bestuur van de Landelijke Vereniging Onderwijsadviseurs (LVO) het visiedocument ‘Decentralisatie naar nieuwe fase’ laten opstellen. Het visiedocument geeft gemeenten een handreiking om over het te voeren beleid van de onderwijshuisvesting na te denken. Met daarin veel aandacht voor de positie van onderwijsvoorzieningen in kleinere gemeenten.

Het visiedocument leest als een reactie op het rapport ‘De Praktijk gecheckt’ van de Algemene Rekenkamer uit 2015, het verschenen rapport ‘Grenzen aan kleine scholen’ van de Onderwijsraad uit 2013, de toekomstvisie op Onderwijshuisvesting ‘De lat omhoog’ van de VNG uit 2015 en het eind 2016 bij OCW ingediende huisvestingsvoorstel door de PO-Raad, VO-raad en de VNG. Met het opgestelde visiedocument probeert de LVO aan te sluiten bij landelijke ontwikkelingen zoals het verder uiteenlopen van de normvergoeding ten opzichte van de daadwerkelijke bouwkosten en bij de discussie over levensduur verlengende investeringen in relatie tot vervangende nieuwbouw.

LVO 02.jpg

In het visiedocument van de LVO volop aandacht voor:

  • De eigen mening van de LVO ten aanzien van het stelsel rondom onderwijshuisvesting
  • De positie van het onderwijs in het sociale domein (jeugdbeleid, dalende leerlingaantallen, betaalbaarheid/ kwetsbaarheid kleine scholen, opheffingsnorm, leefbaarheid)
  • Regionale expertisecentra (van gemeenten en onderwijs) om behoud van kennis te kunnen borgen (regionalisering en handvatten kleinere gemeentes)
  • Verhoging van de normvergoedingen (kunnen voldoen aan gemeentelijke zorgplicht, extra dekking voor de invoering van BENG)

De aandacht voor regionalisering, meerjarige samenwerking (lees ook investerings-) afspraken tussen gemeenten en schoolbesturen en gewenste aanpassing van de normbedragen in het visiedocument is niet nieuw. In feite sluit het visiedocument daarmee aan bij het recente huisvestingsvoorstel van de PO-Raad, VO-raad en VNG (bestuurlijke commissie Nijpels). Ook de LVO ziet samenwerking tussen schoolbesturen en gemeente als basis voor toekomstbestendige onderwijsvoorzieningen. Wel nieuw is de wijze waarop er wordt gekeken naar het onderwijs als voorziening in het sociale domein met daarbij vooral de focus op consequenties voor de kleinere gemeenten. Daarmee plaatst het visiedocument de discussie uit eerdere rapporten in een bredere context.

Het visiedocument van de LVO legt zijn focus vooral op de onderwijsvoorzieningen, en benodigde expertise en financiële middelen, in kleinere gemeenten. Het zoekt aansluiting bij de praktijk van veel gemeenten die met een dalend aantal inwoners te maken hebben. De betaalbaarheid van onderwijsvoorzieningen komt daar steeds vaker onder druk te staan. De LVO pleit voor een natuurlijke uitfasering van (te) kleine scholen en pleit voor het ophogen van de opheffingsnorm. Het hanteert daarbij de eerder door de onderwijsraad aangegeven ondergrens van 80 leerlingen. Ook stelt het zich de vraag of de zorgplicht niet beperkt zou moeten worden tot die van het basisonderwijs. Voortgezet en Speciaal onderwijs hebben veel meer dan het basisonderwijs een bovengemeentelijke functie.

In het visiedocument ook aandacht voor het Kwaliteitskader Huisvesting, als uitgangspunt voor gemeenten en schoolbesturen om een pve voor (vervangende) nieuwbouw of renovatie op te stellen, de normvergoedingen en de wijze van indexeren van deze normvergoedingen. Ook de LVO stelt voor de meer op scholenbouw gerichte BDB-indexering te gaan volgen en ziet de normbedragen graag aangepast om aan de gemeentelijke zorgplicht te kunnen voldoen. Op dit punt ziet ook de LVO de landelijke trend dat gemeenten aanvullend beleid voeren om normen te verhogen. De huidige normvergoedingen passen niet meer bij de huidige bouwkundige, technische en onderwijskundige eisen. Net als de visie van de VNG pleit de LVO voor een verhoging van de algemene uitkering in het gemeentefonds. Het noemt daarbij expliciet de extra benodigde dekking om aan de aanstaande BENG-eisen te kunnen gaan voldoen. De LVO voelt niets voor het afschaffen van normvergoedingen omdat daar het houvast voor gemeente mee zou verdwijnen. Wel stelt het zichzelf de vraag of het werken met normvergoedingen nog wel past bij de huidige ontwikkelingen. Lees ook het volledige nieuwsbericht van de LVO

Download het visiedocument 

13/11/2017 / Ruimte-OK
Gerelateerd