Ontdek de sessies van de Kennisdag 2026
De Kennisdag start met een lunch en een plenaire sessie. Daarna volgen er 2 sessierondes met elk 13 kleinschalige kennis-, werk- en inspiratiesessies. Meld je aan voor de Kennisdag. Begin maart ontvang je een bevestiging van je deelname en kies je 2 sessies uit die je wil bijwonen.
Je ziet hieronder een overzicht van alle sessies. Klik op de titel van de sessie voor een toelichting.
Het maximaal aantal aanmeldingen is bereikt. Meld je aan voor de wachtlijst en krijg bericht als er een plek vrij komt.
Sessieronde 1:
- Versterk de kwaliteit van je bedrijfsvoering
- Meer ruimte voor kinderopvang
- Samen bouwen aan gezamenlijke huisvesting
- Grip op energieverbruik met de online rekentool
- Optimaal grip op duurzaam beheer en onderhoud
- Met kleine stappen naar een beter binnenklimaat
- Kennismaken met het Programma Onderwijshuisvesting
- Van Integraal Huisvestingsplan naar uitvoering
- Basisdata op orde: naar uniforme landelijke gegevens
- Inclusie verankeren in het Programma van Eisen
- De modulaire en circulaire onderwijshuisvesting van de gemeente Oosterhout
- Parametrisch bouwen: slimmer ontwerpen voor de toekomst
- Versnellen van verduurzaming maatschappelijk vastgoed
Sessieronde 2:
- Van zandbak tot bestuurskamer: ondernemen in een branche vol uitdagingen
- Praktijkvoorbeeld: een duurzame, succesvolle samenwerking tussen kinderopvang, onderwijs en gemeente
- Hoe financier in mijn investeringsplannen in de kinderopvang?
- Netcongestie: hoe verklein je risico’s?
- Breng leven in de school: natuurinclusieve huisvesting
- Duurzaamheidsverslaglegging in de kinderopvang
- Investeren in kindontwikkeling vanuit bredere opgave sociaal Domein
- Stapsgewijs naar een sterke businesscase m.b.v. 5 instrumenten
- Afwegingskader renovatie of nieuwbouw: hoe maak je de beste keuze?
- Samen met jongeren werken aan inclusief onderwijs
- In 10 maanden naar een toekomstbestendige school (casus van Wisperweide)
- Amersfoort Soesterkwartier: vernieuwing van drie schoolgebouwen in één wijk
- Inclusieve onderwijsgebouwen met de NEN9120
Sessieronde 1
1. Versterk de kwaliteit van je bedrijfsvoering
Leontine de Wit en Marijke Luijting (beide van Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang)
Goede kinderopvang vraagt om een stevige, toekomstbestendige bedrijfsvoering. In deze sessie ontdek je hoe het praktisch en richtinggevend werkdocument Kwaliteitskader Bedrijfsvoering Kinderopvang helpt om grip te krijgen op kwaliteit, toegankelijkheid en financiële gezondheid. We verkennen de belangrijkste thema’s, delen praktische handvatten en gaan in gesprek over welk kwaliteitsniveau van bedrijfsvoering past bij jouw organisatie en ontwikkelfase.
2. Meer ruimte voor kinderopvang
Marion Breg (Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang)
De vraag naar kinderopvang stijgt, terwijl geschikte huisvesting schaarser wordt. In deze interactieve kennissessie verkennen we hoe kinderopvangorganisaties, gemeenten, schoolbesturen en andere kindpartners samen nieuwe ruimte kunnen creëren. We duiken in mogelijkheden voor bestaande én nieuwe gebouwen, kijken naar bestemmingsvraagstukken, en bespreken wat een gezonde, veilige en duurzame kinderopvanglocatie écht nodig heeft. Je gaat naar huis met heldere inzichten, concrete handvatten en inspiratie om direct toe te passen in de eigen organisatie en regio.
3. Samen bouwen aan gezamenlijke huisvesting
Cora Mastwijk en Angelique Sterken (beide van Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang)
Steeds meer locaties combineren onderwijs en kinderopvang onder één dak. In deze sessie ontdek je hoe gemeenten, scholen en kinderopvangorganisaties samen heldere en duurzame afspraken maken. We laten zien wie je wanneer moet betrekken en hoe je risico’s voorkomt. Met welke wet- en regelgeving moet je rekening houden? Waar schuilen de risico’s en hoe borgen we afspraken voor de lange termijn? Zo leg je een stevige basis voor toekomstbestendige kindcentra waarin samenwerking én kindontwikkeling centraal staan.
4. Grip op energieverbruik met de online rekentool
Cathelijn van Balen en Gijs van de Laar (beide van Ruimte-OK)
Hoe maak je energieverbruik concreet en toekomstgericht? In deze sessie ontdek je hoe de online rekentool werkelijk energieverbruik helpt om inzicht te krijgen in bestaande gebouwen én toekomstige plannen. We laten nieuwe functies zien, bespreken de stap naar een portefeuille-routekaart en verkennen samen hoe de tool jouw strategische keuzes versterkt.
5. Optimaal grip op duurzaam beheer en onderhoud
Berend Koudstaal (ISSO) en Ferdie van de Winkel (Ruimte-OK)
Hoe houd je als gebouweigenaar / beheerder optimaal grip op het (duurzaam) onderhouden van je gebouw voor onderwijs of kinderopvang? Deze sessie gaat over de nieuwe ISSO publicatiereeks Duurzaam Beheer en Onderhoud (DBO). Hoe onderhoud en beheer ik mijn gebouw op een duurzame manier? Wie verzorgt duurzaam beheer en onderhoud? En hoe stuur ik deze partij(en) goed aan? Hoe houd ik grip op kwaliteit en gebouwgebruik binnen de mogelijkheden die mijn gebouw biedt?
6. Met kleine stappen naar een beter binnenklimaat
Jelle Boonstra en Maureen Martens (beide van Ruimte-OK)
Een goed binnenklimaat hoeft niet ingewikkeld te zijn. In deze praktische sessie ontdekken professionals die dagelijks op de locatie werken welke laagdrempelige maatregelen direct effect hebben op luchtkwaliteit, comfort en energiegebruik. Op basis van onze locatiebezoeken delen we herkenbare knelpunten én oplossingen die werken, zoals eenvoudige maatregelen voor frisse lucht, een prettige temperatuur en slimme energiebesparing. En dat zonder grote investeringen of ingewikkelde techniek. Je gaat naar huis met concrete acties die je morgen al kunt toepassen op jouw klaslokaal of groepsruimte.
7. Kennismaken met het Programma Onderwijshuisvesting
Merel Dorst en Thierry van der Weide (beide van Ruimte-OK)
Hoe breng je jouw onderwijshuisvestingsopgave naar een hoger niveau? In deze sessie maak je kennis met het Programma Onderwijshuisvesting (POHV) en ontdek je hoe de beschikbare instrumenten helpen om structuur aan te brengen, ad-hocbeslissingen te voorkomen en goed onderbouwde keuzes te maken voor toekomstgerichte onderwijshuisvesting.
8. Van Integraal Huisvestingsplan naar uitvoering
Daniel van Noordennen (Ruimte-OK)
Hoe vertaal je beleid naar resultaat? In deze sessie laten we aan de hand van praktijkvoorbeelden uit het POHV zien hoe gemeenten en schoolbesturen een Integraal Huisvestingsplan stap voor stap omzetten naar uitvoering. Concreet, casusgericht en met aandacht voor stuurinformatie, samenwerking en haalbare vervolgstappen.
9. Basisdata op orde: naar uniforme landelijke gegevens
Michiel van Wezel (Ruimte-OK)
Betrouwbare data vormen de basis voor goed beleid en besluitvorming. In deze sessie maak je kennis met het Handboek Basisdata en ontdek je hoe uniforme registraties helpen om inzicht en samenwerking te verbeteren. We delen praktijkvoorbeelden en laten zien hoe eenduidige data de kwaliteit van onderwijshuisvesting versterken.
10. Inclusie verankeren in het Programma van Eisen
Lenneke Noorlander en Marco van Zandwijk (beide van Ruimte-OK)
Hoe zorg je dat inclusieve maatregelen echt onderdeel zijn van het Programma van Eisen voor schoolgebouwen, gymzalen en kinderopvanglocaties? We geven praktische handvatten om afwegingen te maken tussen verschillende ontwerpkeuzes. En we leggen uit hoe de set aan maatregelen (gebaseerd op NEN9120 en het Oberon-rapport Bouwstenen voor inclusievere scholen) tot stand is gekomen en wordt getoetst binnen het Innovatieprogramma Onderwijshuisvesting.
11. De modulaire en circulaire onderwijshuisvesting van de gemeente Oosterhout
Raymond Mentink (Gemeente Oosterhout)
Raymond Mentink neemt je in de de Oosterhoutse aanpak van onderwijshuisvesting. De gemeente werkt samen met schoolbesturen aan duurzame, moderne en toekomstbestendige schoolgebouwen. De aanpak omvat investeringen in nieuwbouw, modernisering, duurzaamheid en de integratie van functies zoals kinderopvang en jeugdzorg. Met een sterke focus op samenwerking en input vanuit het veld. Daar waar mogelijk wordt gekozen voor modulair en circulair bouwen en huisvesting die meebeweegt met de behoefte.
12. Parametrisch bouwen: slimmer ontwerpen voor de toekomst
Gustaaf de Vries (Kernbouw) en Peter Bassler (Ruimte-OK)
Sneller, beter en kostenefficiënter bouwen? Parametrisch bouwen biedt nieuwe mogelijkheden voor onderwijs- en kinderopvanggebouwen. In deze sessie ontdek je hoe parametrische (ontwerp)tools kunnen worden ingezet, welke voordelen het biedt en hoe deze aanpak bijdraagt aan kwaliteit, snelheid en betaalbaarheid van bouwprojecten.
13. Versnellen van verduurzaming maatschappelijk vastgoed
Tijs, Yael (Verduurzamingsaanpak Maatschappelijk Vastgoed) en Cheimaa Aouni (TKI Bouw en Techniek)
Het programma Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed (VMV) richt zich op het versnellen van verduurzaming van maatschappelijk vastgoed. We laten zien hoe we met gemeenten werken aan concrete oplossingen, zoals onze leerlabs en ontwikkeltafels, waarin gemeenten, experts en andere partners gezamenlijk nieuwe kennis en instrumenten ontwikkelen. Je hoort hoe de gemeente ’s-Hertogenbosch werkt aan een integraal kader voor verduurzaming van maatschappelijk vastgoed. Ook delen we hoe de gebouwklimaatscan wordt ontwikkeld: een praktisch hulpmiddel dat inzicht geeft in klimaatrisico’s voor gebouwen en mogelijke maatregelen om deze te beperken. Daarnaast zie je hoe we inzichten uit deze trajecten opschaalbaar en overdraagbaar maken. Zo krijg je een helder beeld van de aanpak, de eerste praktijkervaringen en wat dit kan betekenen voor jouw organisatie.
Kijk hieronder aan welke sessies je in ronde twee kunt deelnemen!
Sessieronde 2
1. Van zandbak tot bestuurskamer: ondernemen in een branche vol uitdagingen
llse Raasing (Stichting Kinderopvang Waterland) en Sonja Sandbergen (Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang)
Wat gebeurt er als pionieren plaatsmaakt voor besturen? In deze interactieve sessie gaat Sonja Sandbergen in gesprek met Ilse Raasing (directeur-bestuurder van Stichting Kinderopvang Waterland). Ilse heeft vier decennia ervaring in de kinderopvang en staat bekend als opiniemaker. Ze heeft een mensgerichte, brede blik op organisatie, kwaliteit en maatschappelijke rol van de sector.
Het wordt een gesprek dat raakt aan groei en professionalisering, bestuurlijke verantwoordelijkheid en de vraag hoe je als organisatie financieel en organisatorisch weerbaar blijft. Ook gaat het over besturen met visie: op leiderschap, keuzes en een toekomstbestendige kinderopvang. Het wordt een positief, open gesprek met ruimte voor herkenning, humor en reflectie, waarbij Ilse en Sonja de deelnemers graag betrekken en meenemen naar de toekomst. Bereid je voor op inzichten, interactie en een flinke dosis humor.
2. Praktijkvoorbeeld: een duurzame, succesvolle samenwerking tussen kinderopvang, onderwijs en gemeente
Rianne Steenbrink (Gemeente Utrecht) en Cora Mastwijk (Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang)
De huisvesting van kinderopvang en onderwijs verschilt sterk, met andere eigendoms- en risicoverdelingen. In deze interactieve sessie verken je hoe een gedeelde visie op kindontwikkeling en goede afspraken kunnen leiden tot duurzame samenwerking en integrale huisvesting. Rianne Steenbrink deelt hoe de gemeente Utrecht dit aanpakt, waarna we de ervaringen van de deelnemers uitwisselen. Hoe is dit bij jouw gemeente geregeld? Het doel is om van elkaar te leren, niet om één blauwdruk te presenteren.
3. Hoe financier in mijn investeringsplannen in de kinderopvang?
Joost Koetsier (Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang) en Samantha del Prado (kinderopvangondernemer in Amsterdam)
Of je nu start, uitbreidt of verduurzaamt: goede plannen vragen om solide financiering. In deze sessie ontdek je hoe je investeringen onderbouwt, risico’s beheerst en financiering rond krijgt. Beschik je over eigen middelen of wil je lenen? Houd je genoeg reserves over als het een keer tegenzit? Heb je de investeringsbehoefte in beeld? Heb je een (liquiditeits)begroting opgesteld? Heb je je plannen goed onderbouwd met marktonderzoek? Met een borgstelling krijg je een financiering makkelijker rond. In deze sessie delen we praktijkervaringen van ondernemers en we leggen uit wat een borgstelling van Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang inhoudt.
4. Netcongestie: hoe verklein je risico’s?
Bas Lamfers en Remco Verheij (beide van Ruimte-OK)
Netcongestie raakt steeds vaker nieuwbouw, uitbreiding en verduurzaming. Wat betekent dit concreet voor onderwijs en kinderopvang? Denk aan beperkingen bij (zwaardere) aansluitingen, vertraging in planning en uitdagingen bij all-electric oplossingen. In deze sessie krijg je inzicht in de impact van netcongestie én handelingsperspectieven voor gemeenten en partners. Een praktijkcasus laat zien welke keuzes zijn gemaakt, welke lessen zijn geleerd en wat dit betekent voor jouw projecten.
5. Breng leven in de school: natuurinclusieve huisvesting
Tristan van Ham (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland) & Vincent van der Veen (Collectief Natuurinclusief)
Steeds meer gemeenten en schoolbesturen zoeken naar manieren om natuurinclusieve onderwijshuisvesting te realiseren. In de praktijk blijkt het vaak een uitdaging om ambities te vertalen naar duidelijke eisen, ontwerpkeuzes en toetsbare resultaten. In deze sessie duiken we met elkaar in de ‘businesscase van leven’. Wat zijn de baten op het gebied van gezondheid, leerprestaties en klimaatadaptatie? En we toetsen samen bouwstenen voor natuurinclusieve scholenbouw binnen het Programma van Eisen.
6. Duurzaamheidsverslaglegging in de kinderopvang
Leontine de Wit (Stichting Waarborgfonds & Kenniscentrum Kinderopvang) en Lianne Menks (Kindergarden)
De sector heeft met de sectorale routekaart verduurzaming kinderopvang duidelijke ambities neergezet. In deze sessie laten we zien hoe je met het sectoraal format voor duurzaamheidsverslaggeving inzicht krijgt in waar je als organisatie staat, welke doelen je hebt en hoe je hierover kunt rapporteren aan ouders, medewerkers en andere betrokkenen. Lianne Menks van Kindergarden deelt haar aanpak en ervaringen met duurzaamheidsverslaggeving en de toenemende regelgeving.
7. Investeren in kindontwikkeling vanuit bredere opgave sociaal Domein
Maarten Groenen (ICS adviseurs) en Marco van Zandwijk (Ruimte-OK)
In deze sessie verbreden we de blik van onderwijshuisvesting naar de bredere opgave binnen het sociaal domein. Centraal staat daarbij de vraag hoe investeringen in huisvesting kunnen bijdragen aan meerdere beleidsdoelen van de gemeente tegelijkertijd. We sluiten af met een korte verkenning van vervolgstappen voor uw gemeente of regio.
8. Stapsgewijs naar een sterke businesscase m.b.v. 5 instrumenten
Jaap Zwarthoed en Olivier Lauteslager (beide van Ruimte-OK)
Hoe bouw je een robuuste businesscase voor onderwijshuisvesting? We gaan aan de slag met de casus van De Grebbe, een school waarvoor we alle benodigde data beschikbaar hebben. Je ontdekt hoe total cost of ownership, circulaire restwaarde, een scherp programma van eisen, een realistisch meerjarenonderhoudsplan en een goed ingebed integraal huisvestingsplan elkaar versterken. Zonder te verzanden in techniek krijg je inzicht in waar de echte winst en verbeterkansen liggen.
9. Afwegingskader renovatie of nieuwbouw: hoe maak je de beste keuze?
Thierry van der Weide (Ruimte-OK)
In deze sessie verkennen we aan de hand van een praktijkcasus (wordt binnenkort bekend) hoe je met een helder afwegingskader de juiste keuze maakt tussen renovatie en nieuwbouw. We bespreken de belangrijkste overwegingen rond duurzaamheid, financiën, gebruik en toekomstbestendigheid, en laten zien hoe dit kader helpt bij onderbouwde en gedragen besluitvorming.
10. Samen met jongeren werken aan inclusief onderwijs
Tim van de Berg (Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)
Hoe geef je jongeren een echte stem in inclusief onderwijs? Tim van den Berg van het Ministerie van OCW laat zien hoe het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap jongeren structureel betrekt bij beleidsontwikkeling en waarom de eindgebruiker, de leerling, daarin centraal staat. Samen met een jongerenvertegenwoordiger deelt hij inzichten uit deze trajecten en nodigt hij deelnemers uit om te verkennen hoe zij dit zelf actiever kunnen inzetten in hun eigen projecten en praktijk.
11. In 10 maanden naar een toekomstbestendige school (casus van Wisperweide)
Monica Groenendaal (Basisschool Wisperweide, Weesp) en Frank van Sloun (Gemeente Amsterdam)
Monica Groenendaal deelt in deze interactieve sessie haar ervaringen met het ontwikkelen én nu daadwerkelijk gebruiken van het nieuwe, duurzame en flexibele schoolgebouw voor basisschool Wisperweide dat sinds januari 2026 in gebruik is. Samen met expert Frank van Sloun (gemeente Amsterdam) vertelt zij over hoe kwaliteit, comfort en toekomstbestendigheid hier hand in hand gaan.
12. Amersfoort Soesterkwartier: vernieuwing van drie schoolgebouwen in één wijk
Simon de Ruig (adviesbureau Draaijer) en Thera Verdam (Hoofd Huisvesting bij AnnoNu)
Wat doe je als in één wijk drie schoolgebouwen hard aan vernieuwing toe zijn? Juist. Dan onderzoek je of het mogelijk is om samen op te trekken, zodat je met elkaar meer snelheid kunt maken. En kunt profiteren van schaalvoordelen. Tijdens deze deelsessie nemen we je mee hoe je projecten kunt clusteren en gezamenlijk kunt inkopen, en hoe het heeft geleid tot een succesvolle aanbesteding in 2025 voor de drie schoolgebouwen.
13. Inclusieve onderwijsgebouwen met de NEN9120
Séverine Kas (Stichting Accessibility)
Hoe vertaal je inclusie naar concrete ontwerpkeuzes en gebouwkwaliteit? Vanuit haar achtergrond als architect, procesbegeleider en creatieve aanjager enerzijds en ervaringsdeskundige anderzijds zet Séverine Kas zich in voor een inclusieve wereld. In deze sessie laat Séverine je zien hoe de NEN9120 helpt om onderwijsgebouwen toegankelijk en inclusief te maken. Ze bespreekt de belangrijkste principes, voorbeelden uit de praktijk en hoe je deze standaard kunt toepassen in jouw projecten.
Aanmelden kan via onderstaand formulier.
